top of page

­čÄČ Artysta (2011)

Zaktualizowano: 12 cze 2021


Artysta (ang. The Artist) w re┼╝yserii Michela Hazanaviciusa jest projektem niezwyk┼éym i oryginalnym, nic wi─Öc dziwnego, ┼╝e otrzyma┼é 5 Oscar├│w i 40 innych nagr├│d. Film jest znany, ale dla przypomnienia: jest to obraz nakr─Öcony w konwencji kina niemego (bez d┼║wi─Öku i z planszami z dialogami), czarno-bia┼éy, doskonale oddaj─ůcy klimat rewolucji w kinematografii ÔÇô przej┼Ťcia na film d┼║wi─Ökowy. Czas akcji koncentruje si─Ö w przedziale lat 1927-1932. G┼é├│wny bohater, s┼éynna (i pr├│┼╝na) gwiazda Hollywood, George Valentin (nazwisko nawi─ůzuje oczywi┼Ťcie do Valentino), nie mo┼╝e si─Ö pogodzi─ç z nowym trendem w kinie i tym samym zostaje bez pracy. ÔÇ×ArtystaÔÇŁ koncentruje si─Ö na losach jego, jego psa (w napisach ko┼äcowych bezimiennego, chocia┼╝ raz w trakcie filmu pojawia si─Ö napis ÔÇ×UggyÔÇŁ) oraz Peppy Miller, wschodz─ůcej m┼éodej gwiazdy, zafascynowanej Valentinem. Warto wspomnie─ç, ┼╝e w roli re┼╝ysera wyst─ůpi┼é John Goodman, a jako szofer g┼é├│wnego bohatera ÔÇô ciep┼éy i lubiany James Cromwell, czyli pan Hoggett z Babe ÔÇô ┼Ťwinki z klas─ů.


S┼éowa aktor├│w s┼éyszymy dopiero w ko┼äcowej scenie, natomiast w trakcie filmu w jednej ze scen s┼éycha─ç szczekanie psa i jeszcze kilka innych d┼║wi─Ök├│w. Wsp├│┼éczesnego widza mog─ů bawi─ç ludzie otwieraj─ůcy usta (i pies pyszczek), z kt├│rych nie wydobywaj─ů si─Ö d┼║wi─Öki, jednak kiedy┼Ť by┼éa to oczywi┼Ťcie norma. Nie mo┼╝na jednak powiedzie─ç, ┼╝e jest to w 100% film niemy, poniewa┼╝ przez ca┼éy czas towarzyszy nam pi─Ökna muzyka.


Jak pewnie ju┼╝ zauwa┼╝yli┼Ťcie, lubi─Ö ten film, ale poniewa┼╝ jest znany, skoncentruj─Ö si─Ö na zwierz─Öcych postaciach.


Opr├│cz psa w jednej ze scen na terenie wytw├│rni widzimy kapucynk─Ö, natomiast kiedy Valentin ogl─ůda film z 1920 r. pt. Znak Zorro w zagrodzie stoi ┼Ťwinia. Poza ┼╝ywymi zwierz─Ötami mamy tu r├│wnie┼╝ inne tropy animalistyczne: lew na postumencie, orze┼é na postumencie na biurku re┼╝ysera, rze┼║ba przedstawiaj─ůca trzy s┼éynne m─ůdre ma┼épki, kt├│re stanowi─ů ilustracj─Ö japo┼äskiego przys┼éowia ÔÇ×nie widz─Ö nic z┼éego, nie s┼éysz─Ö nic z┼éego, nie m├│wi─Ö nic z┼éegoÔÇŁ. Na co dzie┼ä mo┼╝emy je spotka─ç w postaci emotikon├│w. Znak czas├│w.Widzimy r├│wnie┼╝ etol─Ö i czarne futro, trudno jednak na 100% orzec, ┼╝e s─ů one prawdziwe.


Wracaj─ůc do g┼é├│wnego zwierz─Öcego aktora, czyli psa ÔÇô widzimy go razem z panem na olbrzymim obrazie, kt├│ry zapewne jako megaloman sam zam├│wi┼é. Jest r├│wnie┼╝ obecny na zdj─Öciach dla wielbicieli (podpisywanych przez szofera), na kt├│rych znajduje si─Ö odcisk jego ┼éapki i napis ÔÇ×woof!ÔÇŁ. Pies wi─Öc, jak na prawdziw─ů gwiazd─Ö filmow─ů przysta┼éo, r├│wnie┼╝ rozdaje autografy.


Psiak jest rzeczywi┼Ťcie uroczy, warto wi─Öc zag┼é─Öbi─ç si─Ö w jego zoobiografi─Ö. Jack Russell terrier o imieniu Uggie urodzi┼é si─Ö w Walentynki 2002 r., zmar┼é za┼Ť 7 sierpnia 2015 r. Jego filmografia obejmuje filmy takie jak Pieskie ┼╝ycie (Life Is Ruff) z 2005 r., Rockersi z South Central (Wassup Rockers) z tego samego roku, Mr. Fix It (2006), Woda dla s┼éoni (Water for Elephants) z 2011 r. oraz The Campaign, a tak┼╝e udzia┼é w reklamach i tv show. Najwi─Öksz─ů s┼éaw─Ö przynios┼éa mu jednak du┼╝a rola w Arty┼Ťcie, za kt├│r─ů otrzyma┼é nagrod─Ö Palm Dog na Festiwalu Filmowym w Cannes w 2011 r., Z┼éot─ů Obro┼╝─Ö (po raz pierwszy przyznan─ů w 2012 r.) oraz po┼Ťmiertn─ů nagrod─Ö Palm Dog ÔÇô Nagrod─Ö Wszechczas├│w w 2020 r. Wed┼éug niekt├│rych recenzent├│w, Uggie by┼é najja┼Ťniejsz─ů gwiazd─ů Artysty i skrad┼é serca widz├│w.


Podobnie jak wiele innych filmowych zwierz─ůt, zosta┼é odkryty przypadkiem przez trenera Omara Von Mullera. Przygarn─ů┼é psa, dzi─Öki czemu ocali┼é go przed pobytem w schronisku, poniewa┼╝ dla poprzednich w┼éa┼Ťcicieli by┼é ÔÇ×zbyt dzikiÔÇŁ.


Jack Russell teriery to psy bardzo aktywne, energiczne, dynamiczne, inteligentne, bardzo wierne i rodzinne. Nale┼╝y jednak pami─Öta─ç o tym, ┼╝e pierwotnie wyhodowane jako psy my┼Ťliwskie, nadal maj─ů silny instynkt ┼éowiecki, s─ů ha┼éa┼Ťliwe, a ich energia mo┼╝e niekt├│rych przyt┼éacza─ç. Z pewno┼Ťci─ů jest to idealny kandydat na psi─ů gwiazd─Ö, poniewa┼╝ ch─Ötnie i szybko si─Ö uczy.


W styczniu 2012 r. trener Uggiego poinformowa┼é opini─Ö publiczn─ů, ┼╝e po Oscarowej gali psi aktor przejdzie na zas┼éu┼╝on─ů emerytur─Ö. Decyzja ta spowodowana by┼éa wzgl─Ödami zdrowotnymi: na kr├│tko przed zdj─Öciami do Artysty u psa zauwa┼╝ono dziwne dr┼╝enia Jego trener i opiekun powiedzia┼é: ÔÇ×Cho─ç zdarza si─Ö, ┼╝e psy tej rasy czasem maj─ů drgawki, to, co wyst─Öpuje u Uggiego, nie jest normalne. Wydali┼Ťmy ju┼╝ mn├│stwo pieni─Ödzy na lekarzy, pr├│buj─ůc dowiedzie─ç si─Ö, co powoduje te dreszcze, ale eksperci nadal nie wiedz─ů. Wszystko, co lekarze weterynarii mog─ů nam powiedzie─ç po tych niezliczonych badaniach, prze┼Ťwietleniach i testach, to stwierdzenie, ┼╝e jest to problem neurologiczny i ┼╝e on nie cierpiÔÇŁ. Jak m├│wi┼é Von Muller, ataki wyst─Öpowa┼éy o dziwo nie w momencie nadmiernej ekscytacji psa, ale kiedy by┼é on zrelaksowany. Nie by┼éo to jednak bardzo widoczne podczas kr─Öcenia filmu, a jak zdradzi┼é trener praca na planie ÔÇ×ArtystyÔÇÖ zajmowa┼éa a┼╝ 15 godzin dziennie (!), wi─Öc postanowi┼é, ┼╝e ju┼╝ nigdy wi─Öcej nie b─Ödzie ju┼╝ tak eksploatowa─ç psa. Film otrzyma┼é certyfikat ÔÇ×No Animals Were HarmedÔÇŁ przyznawany przez Animal Humane Association.


Razem z aktorami Uggie pojawi┼é si─Ö na scenie w Kodak Theatre w momencie przyznania Oscara za najlepszy film i by┼é pierwszym czworonogiem na czerwonym dywanie. Re┼╝yser Artysty, w swojej mowie o nim nie zapomnia┼é, dzi─Ökuj─ůc r├│wnie┼╝ jemu, s┼éowami. ÔÇ×S─ůdz─Ö, ┼╝e go to nie obchodzi. Nie jestem pewien, czy rozumie to, co m├│wi─Ö. Nie jest a┼╝ tak dobry, ale dzi─Ökuj─ÖÔÇŁ.


Re┼╝yser komentowa┼é te┼╝ fenomen Uggiego w Arty┼Ťcie: ÔÇ×Po pierwszych pokazach wida─ç by┼éo, ┼╝e widzowie pokochali tego psa. Niemal┼╝e zdominowa┼é show. Wydaje mi si─Ö, ┼╝e wiem, dlaczego jego posta─ç jest tak wa┼╝na. G┼é├│wny bohater nie jest bowiem a┼╝ tak sympatyczny, pope┼énia w filmie wiele b┼é─Öd├│w, lecz jego pies pod─ů┼╝a za nim ca┼éy czas. Dlatego ludzie temu psu ufaj─ůÔÇŁ.


Uggie poza wieloma sztuczkami, kt├│re wykona┼é w filmie (moj─ů ulubion─ů jest przewracanie si─Ö na znak wystrza┼éu z rewolweru), odegra┼é kluczow─ů rol─Ö w dw├│ch scenach, kiedy ┼╝ycie jego pana jest zagro┼╝one: zawiadamia policjanta o po┼╝arze w mieszkanku Valentina oraz powstrzymuje go przed pope┼énieniem samob├│jstwa. Bacznie wypatrywa┼éam oznak psiego stresu i jedyne, co mo┼╝na zauwa┼╝y─ç, to scena, kiedy rzuca w niego gazet─ů ┼╝ona aktora oraz oblizywanie si─Ö w kinie (cz─Östo sygna┼é stresu u ps├│w), a tak┼╝e nadepni─Öcie psa w scenie du┼╝ego zamieszania. To, co mi si─Ö nie podoba┼éo, to podskakiwanie psa na tylnych ┼éapach w jednej ze scen. Poza tym wida─ç, ┼╝e pies i aktor odtwarzaj─ůcy posta─ç Valentina doskonale si─Ö rozumiej─ů, a zwierzak pod─ů┼╝a za nim ÔÇ×jak po sznurkuÔÇŁ. Czasem widzimy, jak pies nieznacznie zerka poza kamer─Ö, gdzie otrzymuje komendy g┼éosowe od Van Mullera (poniewa┼╝ film by┼é niemy, m├│g┼é on wo┼éa─ç do psa na planie).




bottom of page