­čÄČ Dwaj bracia (2004)

Zaktualizowano: cze 11


ÔÇ×Dwaj braciaÔÇŁ (fr. Deux fr├Ęres) to kolejny zwierz─Öcy film tw├│rcy s┼éynnego ÔÇ×Nied┼║wiadkaÔÇŁ z 1988 r., Jeana-Jacquesa Annauda, o kt├│rym Richard Schickel z ÔÇ×Time MagazineÔÇŁ pisa┼é: ÔÇ×Na poziomie technicznym >>Nied┼║wiadek<< jest dla innych film├│w o przyrodzie tym, czym >>Gwiezdne Wojny<< by┼éy dla film├│w science-fiction: redefinicj─ů stanu technikiÔÇŁ. Re┼╝yser ju┼╝ podczas kr─Öcenia tamtego filmu waha┼é si─Ö pomi─Ödzy nakr─Öceniem obrazu o nied┼║wiedziach a histori─ů o tygrysach. Podczas pobytu w Afryce zacz─ů┼é pisa─ç opowie┼Ť─ç o dw├│ch tygrysich braciach, a do pomys┼éu nakr─Öcenia filmu o du┼╝ych kotach powr├│ci┼é w 1998 r. Film powsta┼é wi─Öc na podstawie jego oryginalnej opowie┼Ťci, kt├│rej by┼é te┼╝ wsp├│┼éscenarzyst─ů.


R├│wnie┼╝ i nad tym filmem krytycy Frederic i Mary Ann Brussat rozp┼éywali si─Ö w zachwytach (chocia┼╝ obiektywnie rzecz bior─ůc, nie dor├│wna┼é ju┼╝ maestrii ÔÇ×Nied┼║wiadkaÔÇŁ): ÔÇ×stworzy┼é on kolejne arcydzie┼éo, kt├│re z pewno┼Ťci─ů podniesie ┼Ťwiadomo┼Ť─ç ludzi na temat dzikich zwierz─ůt - ich pi─Ökna, inteligencji i tajemniczo┼Ťci. >>Dw├│ch braci<<, podobnie jak jego poprzednik, nie jest dokumentem przyrodniczym, ale opowie┼Ťci─ů, w kt├│rej aktorzy s─ů tresowanymi zwierz─Ötami, kt├│re mog─ů zachowywa─ç si─Ö tak, jak na wolno┼Ťci. Scenariusz, napisany wsp├│lnie przez Annaud i Alain Godard, odzwierciedla dok┼éadne badania nad tym, jak tygrysy bawi─ů si─Ö, wychowuj─ů m┼éode, rozpoznaj─ů si─Ö nawzajem i wokalizuj─ů. Te ekspresyjne zwierz─Öta tworz─ů przekonuj─ůc─ů i podnosz─ůc─ů na duchu histori─Ö pod kierunkiem g┼é├│wnego trenera Thierry'ego Le Portiera. Zdj─Öcia Jean-Marie Dreujou, zw┼éaszcza ┼Ťwi─ůtynie w Angkor w Kambod┼╝y, zapieraj─ů dech w piersiach.


Wra┼╝liwo┼Ť─ç Annauda na szerokie spektrum zachowa┼ä tygrys├│w i jego szacunek dla ich naturalnych instynkt├│w sprawia, ┼╝e ich do┼Ťwiadczenie w filmie przypomina przebywanie na wolno┼Ťci. Odkrywamy, ┼╝e nasze zmys┼éy s─ů otwarte na wszystkie cuda i okropno┼Ťci ┼╝ycia w buszu. Ka┼╝dy, kto ma szcz─Ö┼Ťcie mie─ç koty jako zwierz─Öta domowe, b─Ödzie czerpa┼é jeszcze wi─Öksz─ů przyjemno┼Ť─ç z rozpoznania podobnych, zachwycaj─ůcych nawyk├│w u tych wysportowanych istot.

Zbawiennym przes┼éaniem tego niezwyk┼éego filmu jest to, ┼╝e powinni┼Ťmy szanowa─ç tygrysy i wszystkie dzikie zwierz─Öta za to, ┼╝e daj─ů nam wgl─ůd w pi─Ökno i r├│┼╝norodno┼Ť─ç stworzenia.ÔÇŁ


Jest to opowie┼Ť─ç o Kumalu i Sangha, dw├│ch tygrysich braciach urodzonych w d┼╝ungli francuskich Indochin oko┼éo 1920 r., kt├│rych spokojne dzieci┼ästwo zostaje brutalnie zak┼é├│cone przez ludzi ÔÇô ten pierwszy trafia do my┼Ťliwego, a nast─Öpnie zostaje pod jego nieobecno┼Ť─ç przekazany do cyrku, gdzie jest oczywi┼Ťcie okrutnie traktowany, drugi za┼Ť do bogacza, kt├│ry zamierza wystawi─ç go w walce tygrys├│w, okrutnej rozrywce swoje korzenie wywodz─ůcej ze staro┼╝ytno┼Ťci. Kumal jest silniejszy i bardziej agresywny, Sangha za┼Ť nie┼Ťmia┼éy i ostro┼╝niejszy, co daje si─Ö zauwa┼╝y─ç ju┼╝ w dzieci┼ästwie. Ich odmienn─ů natur─Ö dobrze ilustruje spotkanie z cywet─ů, kt├│ra broni swoich m┼éodych: Sangha ucieka na drzewo, a Kumal chce z ni─ů walczy─ç.


A jednak przeznaczeniem samc├│w jest ponowne spotkanie po roku, kiedy stan─ů naprzeciwko siebie na arenie. Zaczynaj─ů walczy─ç, ale nagle jeden z nich wraca wspomnieniami do dzieci┼ästwa i rozpoznaje brata, czym oczywi┼Ťcie psuje widowisko ┼╝─ůdnym rozlewu krwi ludziom. Aby uzyska─ç ten efekt na planie, prawdziwi tygrysi bracia zostali rozdzieleni na okres 10 dni. W scenie tej zarejestrowano wi─Öc ich autentyczne spotkanie i rado┼Ť─ç z ponownego po┼é─ůczenia, wyra┼╝aj─ůc─ů si─Ö ocieraniem i zabaw─ů.


W filmie pojawia si─Ö r├│wnie┼╝ du┼╝a ilo┼Ť─ç innych zwierz─ůt: tukan, w─ů┼╝, ma┼épy, mangusta, s┼éonie, krokodyl, hiena, psy, rybka w akwarium, motyl, nietoperze, s─Öp, nied┼║wied┼║, dudek, kury i prosi─Öta.


ÔÇ×Dwaj braciaÔÇŁ zostali nakr─Öceni w d┼╝unglach Tajlandii i Kambod┼╝y oraz w wielu kambod┼╝a┼äskich ┼Ťwi─ůtyniach w Siem Reap, w tym w s┼éynnej Angkor Wat, Bantey Srei i Beng Melea. Re┼╝yser osobi┼Ťcie wybra┼é wszystkie lokacje. Eberts m├│wi┼é, ┼╝e Kbal Spean, ozdobna rze┼║bionej rzeka, kt├│ra wyp┼éywa ze szczytu g├│ry oko┼éo 20 mil na wsch├│d od Siem Reap to jedno z najbardziej uduchowionych miejsc na naszej planecie, kt├│re pojawia si─Ö na pocz─ůtku i na ko┼äcu filmu, a sam widok tego miejsca jest wart podr├│┼╝y do Kambod┼╝y.


Proces filmowania zaj─ů┼é realizatorom cztery miesi─ůce, wcze┼Ťniej trzeba by┼éo zawiadomi─ç organizator├│w lokalnych wycieczek o zamkni─Öciu terenu dla zwiedzaj─ůcych, zbudowa─ç bezpieczne schronienia dla zwierz─ůt, przetransportowa─ç je na plan i dopilnowa─ç ich aklimatyzacji w nowym miejscu. Przygotowania do przewiezienia tygrys├│w do Kambod┼╝y trzeba by┼éo rozpocz─ů─ç kilka miesi─Öcy wcze┼Ťniej. Opr├│cz znalezienia m┼éodych tygrys├│w i ci─Ö┼╝arnych tygrysic trzeba by┼éo znale┼║─ç najlepsz─ů metod─Ö transportu tygrys├│w. Ponadto, nale┼╝a┼éo przeprowadzi─ç wiele bada┼ä, aby sprawdzi─ç, jak tygrysy zareaguj─ů na klimat w Kambod┼╝y i jakie szczepienia i inne ┼Ťrodki ochrony b─Öd─ů potrzebne, aby zachowa─ç ich zdrowie. Pomimo wra┼╝enia, ┼╝e tygrysy lubi─ů upa┼éy, preferuj─ů temperatury od 15 do 25┬░ C. Aby zapewni─ç im najwygodniejsze warunki podr├│┼╝y, Le Portier zorganizowa┼é samolot transportowy ze specjaln─ů kabin─ů ci┼Ťnieniow─ů z kontrolowan─ů temperatur─ů i sam monitorowa┼é za┼éadunek zwierz─ůt.


Przed rozpocz─Öciem pracy nad scenariuszem z wieloletnim wsp├│┼épracownikiem Alainem Godardem, filmowiec sp─Ödzi┼é kilka miesi─Öcy na badaniach, a w szczeg├│lno┼Ťci na obserwowaniu dzikich tygrys├│w. J├ęr├┤me Seydoux, szef Path├ę, czo┼éowej francuskiej wytw├│rni filmowej, przedstawi┼é Annaud przyjacielowi Valmika Thapara, jednego z najwi─Ökszych ┼Ťwiatowych autorytet├│w w dziedzinie tygrys├│w. ÔÇ×Thapar zabra┼é nas do rezerwatu dzikiej przyrody Ranthambore w Rad┼╝astanie, gdzie spotkali┼Ťmy kilku czo┼éowych specjalist├│w od tygrys├│w azjatyckich. Przez dwa tygodnie rano i wieczorem mogli┼Ťmy wsp├│lnie obserwowa─ç oko┼éo 30 tygrys├│w, ma┼éych i du┼╝ych, wsp├│┼éistniej─ůcych w ┼Ťrodowisku naturalnymÔÇŁ.


Kamery zosta┼éy ustawione na zewn─ůtrz krat i by┼éy sterowane elektronicznie, co pozwoli┼éo na wykonanie du┼╝ej liczby uj─Ö─ç w bardzo bliskiej odleg┼éo┼Ťci od tygrys├│w, czasem zaledwie kilka cali od ich paszczy. Ze wzgl─Öd├│w bezpiecze┼ästwa do ka┼╝dej sceny przygotowano oddzielne uj─Öcia ludzi i tygrys├│w w tym samym planie. Podczas postprodukcji zosta┼éy one odpowiednio po┼é─ůczone. Zastosowano r├│wnie┼╝ technologi─Ö kontroli ruchu. Kamera i kran by┼éy obs┼éugiwane przez program komputerowy, co pozwoli┼éo na wielokrotne odtwarzanie tych samych ruch├│w. Ruchy boczne, pionowe i poziome panoramy, zoom, ostro┼Ť─ç i przes┼éona - wszystkie te parametry s─ů rejestrowane podczas pierwszego uj─Öcia, kt├│re nast─Öpnie mo┼╝na dok┼éadnie odtworzy─ç. Animatroniki zosta┼éy wykorzystane w scenach, w kt├│rych tygrysica niesie m┼éode. Poza uj─Öciami z┼éo┼╝onymi efekty wizualne by┼éy minimalne. Konieczne by┼éo cyfrowe stworzenie lotu nietoperzy ze ┼Ťwi─ůtyni, poniewa┼╝ tamtejszy gatunek by┼é chroniony oraz cz─Ö┼Ťciowe odtworzenie z┼éotej rybki, gdy┼╝ÔÇŽokaza┼éa si─Ö bardzo nie┼Ťmia┼éa i nie chcia┼éa si─Ö pokaza─ç w odpowiednim momencie.


W sumie na planie pojawi┼éo si─Ö 30 tygrys├│w (m┼éodych i doros┼éych), kt├│re odtwarza┼éy g┼é├│wnych bohater├│w (a tak┼╝e starego tygrysa cyrkowego Caesara) na r├│┼╝nych etapach ┼╝ycia. Zwierz─Öta pochodzi┼éy z ogrod├│w zoologicznych oraz z Tajlandii. Trenerem kot├│w zosta┼é wsp├│┼épracuj─ůcy ju┼╝ przy ÔÇ×Nied┼║wiadkuÔÇŁ w scenie z pum─ů Thierry Le Portier. Oczywi┼Ťcie film wymaga┼é wielu skomplikowanych zabieg├│w aby uzyska─ç po┼╝─ůdany efekt bez nara┼╝ania zwierz─ůt i ludzkich aktor├│w. Le Portier w swojej pracy u┼╝ywa kombinacji g┼éosu, d┼║wi─Ök├│w i sygna┼é├│w r─Öcznych do kierowania tygrysami. Jego metody treningowe opieraj─ů si─Ö na zdolno┼Ťci przewidywania ruch├│w tygrysa i wybierania odpowiedniego kota do konkretnego uj─Öcia, a tak┼╝e zdolno┼Ťci do manipulowania naturalnym zachowaniem tygrysa, aby dopasowa─ç je do akcji.


Le Portier m├│wi: ÔÇ×Znam charakter ka┼╝dego z moich tygrys├│w i wiem, jak zareaguj─ů w r├│┼╝nych sytuacjach i na inne tygrysy. Na przyk┼éad mam du┼╝─ů samic─Ö tygrysa, kt├│ra na og├│┼é niczego si─Ö nie boi. To j─ů wybra┼ébym do trudnych wyczyn├│w kaskaderskich. Jest r├│wnie┼╝ bardzo dobra w kontaktach z innymi tygrysami, a szczeg├│lnie z m┼éodymi (ÔÇŽ) Mam ogromny szacunek do tych zwierz─ůt. Relacja mi─Ödzy trenerem a jego zwierz─Öciem jest niesamowicie silna. Ty na nim polegasz, a on zale┼╝y od ciebie. Sp─Ödza z tob─ů ca┼ée ┼╝ycie; jeste┼Ť nie tylko przyjacielem, jeste┼Ť koleg─ů. Ka┼╝de uj─Öcie to co┼Ť, co robimy razem. Kiedy wykonujemy trudne uj─Öcie, mog─Ö go troch─Ö pog┼éaska─ç i mi┼éo z nim porozmawia─ç, a on rozumie, ┼╝e zrobi┼é to dobrze. Nie mo┼╝esz zmieni─ç ich osobowo┼Ťci, mo┼╝esz tylko doda─ç trening. Tworzysz j─Özyk wsp├│lny tobie i zwierz─ÖciuÔÇŁ. Zwraca r├│wnie┼╝ uwag─Ö na fakt, o kt├│rym pracuj─ůcy z du┼╝ymi kotami cz─Östo zapominaj─ů ÔÇô paradoksalnie trzymane w niewoli osobniki s─ů bardziej niebezpieczne ni┼╝ te na wolno┼Ťci, poniewa┼╝ utraci┼éy l─Ök przed kontaktem z lud┼║mi, kt├│ry zwykle zapobiega ÔÇ×bliskim spotkaniom trzeciego stopniaÔÇŁ dzikich zwierz─ůt z lud┼║mi.


Ogromnym wyzwaniem by┼éo ukazanie interakcji rodzinnych zwierz─ůt. Generalnie jednostki spo┼éeczne tygrys├│w sk┼éadaj─ů si─Ö z matki i jej potomstwa. Samce tygrys├│w s─ů z natury samotnikami, jednak podczas wizyty w rezerwacie dzikiej przyrody Ranthambhor w Rad┼╝astanie Annaud jak twierdzi spotka┼é prawdziwe, trwa┼ée grupy rodzinne. ÔÇ×Samce odwiedzaj─ů samiceÔÇŁ - opowiada - ÔÇ×poluj─ů z nimi, bawi─ů si─Ö z m┼éodymi, dziel─ů zdobycz lub chroni─ů rodzin─Ö przed mo┼╝liwymi niebezpiecze┼ästwamiÔÇŁ. Ten ma┼éo znany aspekt ┼╝ycia spo┼éecznego tygrys├│w zainspirowa┼é kilka scen w ÔÇ×Dw├│ch braciachÔÇŁ.


Do scen z udzia┼éem tygrysicy i m┼éodych Le Portier u┼╝y┼é jednego ze swoich ulubionych tygrys├│w, Indry. ÔÇ×To by┼éo niesamowite, ma┼éy tygrys, kt├│ry nie by┼é jej dzieckiem, bawi┼é si─Ö z ni─ů przez 37 minut. Bawi┼é si─Ö jej ogonem, uderza┼é w ni─ů, a ona w ko┼äcu nawet go poliza┼éa. By┼éem oko┼éo pi─Öciu metr├│w od niej podczas ca┼éej sesji, a kiedy zacz─Ö┼éa si─Ö denerwowa─ç, uspokoi┼éem j─ů. Uzyskanie tej sceny by┼éo wynikiem relacji, jak─ů mam z Indr─ů i naturalnego instynktu m┼éodego w stosunku do doros┼éej samicy, mimo ┼╝e nie by┼éa jego matk─ůÔÇŁ.


Annaud dodaje: ÔÇ×Aktorstwo metodyczne polega po prostu na stworzeniu u aktora emocji, kt├│ra jest podobna do emocji, kt├│r─ů bohater odczuwa w opowie┼Ťci. Mam w kieszeni ca┼é─ů kolekcj─Ö rzeczy, kt├│rych u┼╝ywam, aby przyci─ůgn─ů─ç uwag─Ö m┼éodych. Na przyk┼éad je┼Ťli w─ůchaj─ů proszek czekoladowy, natychmiast kichaj─ů. Ziewanie by┼éo trudniejsze. Mamy kilka scen, w kt├│rych maluch m─Öczy si─Ö i zasypia. Musieli┼Ťmy to zaplanowa─ç. Wiedzieli┼Ťmy, ┼╝e p├│┼é godziny po wypiciu butelki mleka naprawd─Ö chc─ů spa─ç, wi─Öc dajesz im dwie butelki mlekaÔÇŽ co sprawia, ┼╝e s─ů szcz─Ö┼Ťliwe i zasypiaj─ů (ÔÇŽ) Filmujesz m┼éode tygrysy w ten sam spos├│b, w jaki filmujesz ludzkie dziecko. Nie mo┼╝esz kaza─ç im ─çwiczy─ç. Jedyn─ů metod─ů jest postawienie ich w korzystnej sytuacji - sprzyjaj─ůcej scenerii, z odpowiednim rekwizytem lub partnerem - i czekanie. Na szcz─Ö┼Ťcie m┼éode tygrysy s─ů niesamowicie zabawne, komiczne i pomys┼éowe. Kiedy umie┼Ťcisz dwa ma┼ée tygrysy na brzegu rzeki, nie musisz d┼éugo czeka─ç, zanim zaczn─ů zanurza─ç ┼éapy w wodzie. Uwa┼╝aj─ů to za zabawne i zaczynaj─ů pluska─ç si─Ö jak szalone. (ÔÇŽ) Po┼é├│┼╝ przed nimi kokosa, zrobi─ů to, co ka┼╝dy kot zrobi┼éby z k┼é─Öbkiem we┼ény lub gumow─ů pi┼ék─ů. Szczeg├│lne uzdolnienia i osobowo┼Ť─ç ka┼╝dego tygrysa s─ů tym, co robi r├│┼╝nic─Ö. W ka┼╝dym miocie jest dominuj─ůce i uleg┼ée m┼éode.ÔÇŁ


Producent filmu Jake Eberts zdradzi┼é, ┼╝e ludzie nigdy nie byli filmowani razem z tygrysami. Twierdzi, ┼╝e przynajmniej jeden tygrys okaza┼é si─Ö w pracy perfekcjonist─ů: ÔÇ×By┼é niezadowolony ze swojej techniki i chcia┼é wr├│ci─ç i zrobi─ç to jeszcze raz. Namawiali┼Ťmy go, ┼╝eby wraca┼é do swojego trenera i ustawi┼é si─Ö, a on wraca┼é do celu i chcia┼é to powt├│rzy─ç. To by┼éo ca┼ékowicie fascynuj─ůceÔÇŁ. Podczas gdy przyt┼éaczaj─ůca wi─Ökszo┼Ť─ç uj─Ö─ç by┼éa akcj─ů na ┼╝ywo, filmowcy wykorzystali animatroniczne tygrysy do wszelkich uj─Ö─ç, w kt├│rych bezpiecze┼ästwo i komfort prawdziwych tygrys├│w by┼éyby zagro┼╝one. ÔÇ×Kilkakrotnie wykorzystali┼Ťmy uj─Öcia animatroniczne do uj─Ö─ç, w kt├│rych kr─Öcenie akcji na ┼╝ywo z prawdziwym tygrysem by┼éoby niemo┼╝liweÔÇŁ - m├│wi Annaud. ÔÇ×Na przyk┼éad u┼╝yli┼Ťmy skomplikowanej kombinacji uj─Ö─ç animatronicznych i efekt├│w wizualnych w scenie, w kt├│rej tygrysy s─ů uwi─Özione przez ogie┼ä w d┼╝ungli. Ogie┼ä nigdy nie by┼é blisko tygrys├│w. P┼éomienie by┼éy umieszczane w pobli┼╝u kamer przez jedn─ů cz─Ö┼Ť─ç uj─Ö─ç, a te zosta┼éy wzmocnione efektami wizualnymi w postprodukcji. Tygrysy skaka┼éy z jednej ska┼éy na drug─ů, a nigdy przez p┼éomienieÔÇŁ.


Fr├ęderic Moreau, kierownik ds. efekt├│w wizualnych, w wywiadzie wspomina: ÔÇ×Kilka miesi─Öcy przed rozpocz─Öciem g┼é├│wnych zdj─Ö─ç nakr─Öcili┼Ťmy tygrysy na niebieskim ekranie, aby mie─ç bibliotek─Ö przedstawie┼ä tygrys├│w, kt├│re by┼éy bardzo pomocne. Animatroniki by┼éy u┼╝ywane do zbli┼╝e┼ä bezpo┼Ťrednich interakcji z aktorami lub ma┼éego tygrysa noszonego w pysku matki. Czasami u┼╝ywali┼Ťmy animatronicznych cz─Ö┼Ťci cia┼éa z┼éo┼╝onych z prawdziwych tygrys├│w; na przyk┼éad, gdy tygrysica karmi swoje dzieciÔÇŁ.


Annaud jest zafascynowany natur─ů tych przepi─Öknych zwierz─ůt: ÔÇ×S─ů bardzo ekspresyjne i inteligentne jak psy, a tak┼╝e rozumiej─ů znacznie wi─Öcej (ÔÇŽ) Ka┼╝dy tygrys ma swoj─ů w┼éasn─ů osobowo┼Ť─ç. (ÔÇŽ) Nigdy nie przypuszcza┼éem, ┼╝e mog─ů by─ç tak r├│┼╝ne. Ka┼╝dy zosta┼é wybrany ze wzgl─Ödu na sw├│j charakter - bardzo matczyna tygrysica w roli matki, dwa bardziej m─Öskie zwierz─Öta dla dw├│ch braci w wieku doros┼éym i s┼éaby samiec dla zm─Öczonego starego tygrysa ÔÇŁ. Ten film to po┼é─ůczenie trzech moich najwi─Ökszych pasji: ┼Ťwiata zwierz─ůt, mi┼éo┼Ťci do klasztor├│w i ┼Ťwi─ůty┼ä oraz mojej fascynacji europejskim okresem kolonialnym. To by┼é ┼Ťwiat, kt├│ry irytowa┼é i fascynowa┼é, ale jego b┼éaze┼äskie i dziwaczne postacie r├│wnie┼╝ mnie bawi┼éy. Przeprowadzi┼éem wiele bada┼ä dotycz─ůcych Azji Po┼éudniowo-Wschodniej z pocz─ůtku XX wieku. Znalaz┼éem wspania┼ée fotografie, akwarele, modele i obrazy, kt├│re zainspirowa┼éy moj─ů histori─Ö. W szczeg├│lno┼Ťci uwielbia┼éem bardzo wczesny grawerunek. Przedstawia wiele pi─Öknych, romantycznych ┼Ťwi─ůty┼ä, kt├│re s─ů zapl─ůtane w ro┼Ťlinno┼Ť─ç, a w lewym rogu znajduje si─Ö ma┼éy tygrys. Ten obraz utkwi┼é mi w pami─Öci i prawdopodobnie to w┼éa┼Ťnie zrodzi┼éo pomys┼é na film . (ÔÇŽ) Zacz─ů┼éem go bada─ç i ku mojemu zadowoleniu odkry┼éem, ┼╝e Indochiny i okolice ┼Ťwi─ůty┼ä by┼éy w tym czasie rzeczywi┼Ťcie zamieszkiwane przez tygrysy, podczas pl─ůdrowania staro┼╝ytnych stanowisk archeologicznych, kt├│re mnie interesowa┼éy. (ÔÇŽ) Chcia┼éem, aby historia przypomina┼éa bajki, kt├│re kocha┼éem tak bardzo jako dziecko. Jest zbudowana na cudownych, wyobra┼╝eniowych odniesieniach dzieci. D┼╝ungla, tajemnicze ruiny, z┼éoty pa┼éac, ┼Ťwiat zwierz─ůt, zaciszne tereny, cyrk. Bohaterowie maj─ů jedn─ů nog─Ö w prawdziwym ┼Ťwiecie i jedn─ů w bajkach: bogate dziecko, ksi─ů┼╝─Ö, jego narzeczona, my┼Ťliwy, pi─Ökna tubylcza dziewczyna, pogromca zwierz─ůt, dostojnik i jego ambitna ┼╝ona. I jak w ka┼╝dej bajce, jest w tej historii pewien mora┼é odnosz─ůcy si─Ö do wsp├│┼éczesnych problem├│w: co si─Ö dzieje, gdy wyprowadzamy te zwierz─Öta z dziczy i trzymamy je w niewoli? W stanie Teksas ┼╝yje wi─Öcej tygrys├│w w niewoli ni┼╝ na wolno┼Ťci na jakimkolwiek obszarze reszty ┼Ťwiata. (ÔÇŽ) Mam nadziej─Ö, ┼╝e ten film b─Ödzie wspania┼é─ů rozrywk─ů, ale tak┼╝e podniesie ┼Ťwiadomo┼Ť─ç widz├│w na ten tematÔÇŁ. Film w zamy┼Ťle mia┼é te┼╝ koncentrowa─ç si─Ö wok├│┼é fascynuj─ůcego re┼╝ysera zagadnienia ÔÇô pami─Öci d┼éugotrwa┼éej u zwierz─ůt.


W notatce dotycz─ůcej produkcji dostarczonej przez Universal Pictures czytamy: ÔÇ×Podczas gdy wi─Ökszo┼Ť─ç film├│w podkre┼Ťla z┼éo┼╝one i wielowarstwowe osobowo┼Ťci postaci ludzkich, a zwierz─Öta funkcjonuj─ů jedynie jako dodatki do ludzi, w tym filmie ludzie s─ů wa┼╝ni tylko w zakresie, w jakim wp┼éywaj─ů na tygrysy. Annaud i Godard celowo stworzyli dwuwymiarowe, karykaturalne postacie ludzkie, aby s┼éu┼╝y┼éy jako kontrapunkt dla znacznie bardziej merytorycznych i fascynuj─ůcych osobowo┼Ťci tygrys├│wÔÇŁ.


Film zawiera naprawd─Ö sporo scen ukazuj─ůcych wydarzenia z punktu widzenia tygrys├│w, co jest jego du┼╝─ů zalet─ů. Annaud przyk┼éada du┼╝─ů wag─Ö do tego, aby opowiadane historie stanowi┼éy nie tylko zoobiografi─Ö bohater├│w, ale te┼╝ pr├│bowa┼éy przedstawi─ç wydarzenia widziane ich oczami i przez nie interpretowane. Dwaj braciaÔÇŁ s─ů pe┼éni wzruszaj─ůcych scen, np. kiedy tygrysica i Sangha siedz─ůc na drodze smutno patrz─ů za porwanym, odje┼╝d┼╝aj─ůcym ci─Ö┼╝ar├│wk─ů w nieznane Kumalem.


Kilka scen mo┼╝e budzi─ç w─ůtpliwo┼Ťci, np. kiedy tygrys jest osaczany w rogu kulistej areny, kiedy wystrza┼éy p┼éosz─ů zwierz─Öta, kiedy s─ů straszone. Na ko┼äcu filmu pojawia si─Ö jednak zapis, ┼╝e zwierz─Öta nie ucierpia┼éy, chocia┼╝ nie jest to s┼éynna etykietka ÔÇ×No Animals Were HarmedÔÇŁ. Znaj─ůc jednak stosunek Annauda do zwierz─ůt trudno jednak uwierzy─ç, by pozwoli┼é na niew┼éa┼Ťciwe traktowanie zwierz─ůt.

ÔÇ×Dwaj braciaÔÇŁ szybko odnie┼Ťli sukces kasowy i do tej pory s─ů filmem lubianym, a dla mi┼éo┼Ťnik├│w tygrys├│w stanowi─ů pozycj─Ö obowi─ůzkow─ů na li┼Ťcie kocich film├│w.

Roger Ebert w swojej do┼Ť─ç przychylnej recenzji filmu pisze, ┼╝e wed┼éug W. G. Sebalda zwierz─Öta i ludzie patrz─ů na siebie ÔÇ×przez naruszenie niezrozumieniaÔÇŁ. Tak te┼╝ patrz─ů na siebie w filmie Kumal i my┼Ťliwy oraz ┼éowca (by nie powiedzie─ç z┼éodziej) zabytk├│w Aidan oraz Sangha i Raoul, syn administratora bogacza, kt├│ry go przetrzymywa┼é.


Podobnie jak mia┼éo to miejsce na ko┼äcu ÔÇ×Nied┼║wiadkaÔÇŁ, tutaj te┼╝ pojawia si─Ö przes┼éanie o tre┼Ťci ekologicznej (i bardzo dobrze) informuj─ůce o tym, ┼╝e 100 lat wcze┼Ťniej Azj─Ö zamieszkiwa┼éo ponad 100 tysi─Öcy tygrys├│w, a obecnie mniej ni┼╝ 5 tysi─Öcy. Zwierz─Öta te zostaj─ů nazwane ÔÇ×ostatnimi panami d┼╝ungliÔÇŁ.


Na marginesie warto doda─ç, ┼╝e Annaud jest te┼╝ tw├│rc─ů trzeciego filmu o zwierz─Ötach. Tym razem wzi─ů┼é na tapet wilki, a produkcja zrealizowana w 2015 r. nosi tytu┼é ÔÇ×Wolf TotemÔÇŁ. Widzia┼éam tylko trailer, ale gdy uda mi si─Ö go obejrze─ç, z pewno┼Ťci─ů napisz─Ö i o nim (o ÔÇ×Nied┼║wiadku" pisa┼éam w zesz┼éym roku).