top of page

­čÄČ Hern (2019)

Zaktualizowano: 12 cze 2021


ÔÇ×HernÔÇŁ w re┼╝yserii Urszuli Morgi to kr├│tkometra┼╝owy film pokazywany z sukcesem na wielu festiwalach. Zainteresowa┼é mnie zar├│wno swoj─ů form─ů, jak i tre┼Ťci─ů. Je┼Ťli chodzi o t─Ö pierwsz─ů, udanie ┼é─ůczy zar├│wno zdj─Öcia fabularne, jak i animacj─Ö. Przypomina tym s┼éynn─ů ÔÇ×Sal─Ö samob├│jc├│wÔÇŁ i przenikanie si─Ö ┼Ťwiata realnego z magicznym.


Warto na samym pocz─ůtku rozszyfrowa─ç tajemniczo brzmi─ůcy tytu┼é ÔÇô Hern to w mitologii angielskiej Duch Lasu. Legenda g┼éosi ┼╝e Hern by┼é my┼Ťliwym Ryszarda II, kt├│remu uratowa┼é ┼╝ycie, kiedy ten zosta┼é zaatakowany przez bia┼éego jelenia. Odni├│s┼é rany, a uleczy┼é go czarownik, kt├│ry przywi─ůza┼é mu do g┼éowy rogi jelenia. Zmuszony do porzucenia swego fachu, uciek┼é do lasu, gdzie rozsta┼é si─Ö z ┼╝yciem. Jego posta─ç pojawia si─Ö w serialu ÔÇ×Robin z SherwoodÔÇŁ.


W uj─Öciu otwarcia widzimy samoch├│d jad─ůcy drog─ů pomi─Ödzy lasami. Zabieg ten pojawia si─Ö w wielu filmach, wystarczy przywo┼éa─ç chocia┼╝by doskona┼ée ÔÇ×L┼ŤnienieÔÇŁ Stanleya Kubricka.


Od pocz─ůtku jednak towarzyszy nam pos─Öpna atmosfera (i nie tylko dlatego, ┼╝e akcja dzieje si─Ö jesieni─ů) ÔÇô czujemy, ┼╝e za chwil─Ö wydarzy si─Ö co┼Ť wa┼╝nego.


Oko kamery przenosi nas do wn─Ötrza auta: za kierownic─ů siedzi m┼éoda kobieta, obok niej ÔÇô m─Ö┼╝czyzna, a na tylnym siedzeniu za nim bia┼éo-czarny pies. Wygl─ůda on przez okno, widzimy tak┼╝e uj─Öcie ludzi z jego punktu widzenia. Kobieta zatrzymuje si─Ö, znacz─ůco patrzy na partnera. Nie pada przy tym ┼╝adne s┼éowo. Ten wysiada i wypuszcza psa (kolejne uj─Öcie z jego punktu widzenia na skarp─Ö pokryt─ů li┼Ť─çmi). Droga prowadzi pod g├│r─Ö. Cz┼éowiek rzuca psu patyk, udaje, ┼╝e si─Ö z nim bawi. Znowu uj─Öcie z punktu widzenia psa patrz─ůcego z do┼éu na cz┼éowieka i szybki ruch kamery w bok symuluj─ůcy pod─ů┼╝anie jego wzroku za patykiem. Zaczynamy si─Ö domy┼Ťla─ç, czego za chwil─Ö b─Ödziemy ┼ŤwiadkamiÔÇŽPies wraca z aportem szybciej, ni┼╝ si─Ö spodziewa jego w┼éa┼Ťciciel (bo trudno go nazwa─ç opiekunem), przywi─ůzuje wi─Öc psa do drzewa (jak┼╝e to znamy z polskiej rzeczywisto┼Ťci) i szybko si─Ö oddala.


Pies jest oczywi┼Ťcie zrozpaczony widokiem oddalaj─ůcego si─Ö z jego lud┼║mi samochodu. Po raz kolejny obserwujemy (tym razem z g├│ry) szos─Ö w dole. Zwierz─Ö skomli i bezskutecznie pr├│buje si─Ö uwolni─ç. Lecz oto widzimy, ┼╝e kto┼Ť si─Ö do niego zbli┼╝a. Z pewno┼Ťci─ů kto┼Ť du┼╝y. Zrezygnowany pies si─Ö k┼éadzie. Zza drzewa wygl─ůda wysoka posta─ç w d┼éugiej szacie i z rogami na g┼éowie ÔÇô Duch Lasu. Posta─ç jest animowana. Uwalnia psa. Od tej chwili to w┼éa┼Ťnie animacja przejmuje stery: Duch dokonuje na ludziach zemsty za to, jak potraktowali swojego psa: umieszcza na ich drodze rysunkowe drzewa wyrastaj─ůce przed nimi znienacka, otacza ich mg┼éa, a┼╝ w ko┼äcu musz─ů si─Ö zatrzyma─ç w animowanym ┼Ťwiecie, kt├│rego te┼╝ staj─ů si─Ö cz─Ö┼Ťci─ů. W tej cz─Ö┼Ťci opowie┼Ťci dominuj─ů kolory czarny, niebieski i granatowy. Tutaj panuje zima.


Duch Lasu tymczasem pod─ů┼╝a przed siebie. Pies idzie za nim, mijaj─ůc po drodze (w mi─Ödzyczasie zapad┼éa noc) sarn─Ö, dzika, zaj─ůca i wilka.

Po doj┼Ťciu na skraj lasu tajemnicza posta─ç odprawia mod┼éy. Wok├│┼é niej gromadz─ů si─Ö zwierz─Öta. Zaczynaj─ů one wydawa─ç przera┼╝aj─ůce d┼║wi─Öki i przeobra┼╝a─ç si─Ö w pe┼éne b├│lu istoty ÔÇô same s─ů duchami i przedstawiaj─ů ostatnie sceny ze swojego ┼╝ycia, kiedy zosta┼éy zamordowane przez cz┼éowieka.


Ludzie bezradnie rozgl─ůdaj─ů si─Ö woko┼éo, nie rozumiej─ůc, co zasz┼éo i czego s─ů ┼Ťwiadkami. Po chwili nast─Öpuje konfrontacja ÔÇô zwierz─Öta i Duch Lasu przygl─ůdaj─ů si─Ö im, pies powoli do nich podchodzi.


Powracamy znowu do rzeczywisto┼Ťci fabularnej ÔÇô widzimy ci─ůg dalszy opowie┼Ťci. Tym razem m─Ö┼╝czyzna zabiera psa do samochodu, a on odwracaj─ůc g┼éow─Ö widzi przez okno tylnej szyby ┼╝egnaj─ůcego go Ducha Lasu stoj─ůcego na drodze.


Film jest ciekawy z kilku powod├│w. Po pierwsze, znaczna cz─Ö┼Ť─ç uj─Ö─ç to psi punkt widzenia: zwierz─Ö nie tylko patrzy, ale ocenia to, co widzi. Po drugie, ciekawa forma filmu z klamr─ů w postaci zdj─Ö─ç fabularnych wplata do filmu w─ůtek mitologii, tajemniczo┼Ťci. Po trzecie, ÔÇ×HernÔÇŁ zwraca uwag─Ö na wa┼╝ny temat bezdomno┼Ťci zwierz─ůt, a konkretnie momentu ich porzucania. Po czwarte, w filmie s┼éyszymy tylko g┼éosy zwierz─ůt, co pozwala wykroczy─ç poza antropocentryczny punkt widzenia i skupi─ç na nich sw─ů uwag─Ö. Po pi─ůte wreszcie, rzadko na krzywdzicielach zwierz─ůt w polskich filmach zwierz─Öcy bohater ma mo┼╝liwo┼Ť─ç si─Ö zem┼Ťci─ç (w odr├│┼╝nieniu od produkcji zagranicznych). Tutaj zemsta dokonuje si─Ö co prawda za spraw─ů Ducha Lasu, kt├│ry pomaga psu, jednak okazuje si─Ö skuteczna i ostatecznie nie dochodzi do porzucenia.


Z napisów końcowych dowiadujemy się, że czworonóg ma na imię Roik.


Film zrealizowano w Nadle┼Ťnictwie Gda┼äsk. Zosta┼é wyprodukowany przez Esy-floresy studio animacji.


Obejrza┼éam go po raz drugi w ramach Animafest Gda┼äsk ÔÇô Festiwal Film├│w Animowanych.




Comments


bottom of page