­čÄČ Tajemniczy ┼Ťwiat Arietty (2010)

Zaktualizowano: cze 11


Jestem wzrokowcem, dlatego du┼╝─ů wag─Ö przywi─ůzuj─Ö do strony wizualnej filmu. Seans ÔÇ×Tajemniczego ┼Ťwiata AriettyÔÇŁ jest prawdziw─ů uczt─ů dla zmys┼é├│w. Dawno nie widzia┼éam takiej perfekcji w odtworzeniu i przedstawieniu detalu, mimo ┼╝e Studio Ghibli, z kt├│rego pochodzi film, s┼éynie z niezwykle precyzyjnego, pi─Öknie odtwarzanego t┼éa, niezale┼╝nie od tego, czy jest to niebo z b┼é─Ökitnymi ob┼éokami, czy skomplikowana scenografia tak jak w tym przypadku.


W filmie zobaczymy spory katalog owad├│w: koniki polne, biedronk─Ö, ┼Ťwierszcze, motyle (bia┼éy, ┼╝├│┼éty i dwa bia┼ée z czarnymi kropkami), mr├│wki po┼╝ywiaj─ůce si─Ö na kostce cukru, karaczana (w ekstrawaganckim, fioletowym kolorze), dwa prosionki (owady przypominaj─ůce budow─ů pancernika ÔÇô ich cia┼éo sk┼éada si─Ö z segment├│w i potrafi zwin─ů─ç si─Ö w kulk─Ö). Scena z biedronk─ů jest ciekawie zbudowana: oto owad idzie w d├│┼é pn─ůcza winoro┼Ťli, mijaj─ůc id─ůc─ů w przeciwnym kierunku Ariett─Ö Po┼╝yczalsk─ů. Na wysoko┼Ťci dziewczynki owad przystaje by lepiej jej si─Ö przyjrze─ç. Inne ciekawe uj─Öcie, w kt├│rym biedronka jest obecna, to siedz─ůcy na li┼Ťciu owad ÔÇô kiedy obraz wyostrza si─Ö na niego, zrywa si─Ö do lotu.


W ┼Ťcie┼╝ce d┼║wi─Ökowej us┼éyszymy oczywi┼Ťcie g┼éosy ptak├│w (w ko┼äcu spora cz─Ö┼Ť─ç akcji dzieje si─Ö w ogrodzie). ÔÇ×Czarnym charakteremÔÇŁ jest wrona, kt├│ra atakuje grubego kota, pr├│buj─ůcego bezskutecznie j─ů upolowa─ç. Najbardziej okrutna scena filmu to ta, kiedy ptak wpada na siatk─Ö na oknie zabezpieczaj─ůc─ů przed owadami, rozrywa j─ů i zostaje w niej zaklinowany. Chory na serce ch┼éopiec o imieniu Sho pr├│buje j─ů uwolni─ç, ptak jest jednak przera┼╝ony i bardzo agresywny. Pi├│ra si─Ö sypi─ů, a do sypialni wpada wyj─ůtkowo antypatyczna s┼éu┼╝─ůca Haru, kt├│raÔÇŽbij─ůc ptaka kapciem po g┼éowie sprawia, ┼╝e w ko┼äcu wyszarpuje si─Ö z pu┼éapki i odlatuje, jest jednak nie tylko oszo┼éomiony, ale r├│wnie┼╝ ma wyra┼║ny ubytek pi├│r. Scena szokuj─ůca, zw┼éaszcza gdy zestawimy j─ů z reszt─ů filmu, i sielskimi obrazami natury. Kobieta zastanawia si─Ö, co op─Öta┼éo ptaka, na co ch┼éopiec odpowiada, ┼╝e pewnie ma sezon l─Ögowy.


Widzimy te┼╝ dwie jask├│┼éki i drobne ptaki na dachu domu (gatunek trudno zidentyfikowa─ç z uwagi na ukazanie ich w planie dalekim). Na samym pocz─ůtku filmu pojawia si─Ö pies prowadzony na smyczy (scena nad rzek─ů).


Dwa szczury to ciemne, mroczne stworzenia o czerwonych oczach.


┼╗aba pojawia si─Ö dwukrotnie: w opowie┼Ťci mamy Arietty , w kt├│rej nieostro┼╝nego stryjka po┼╝ar┼é ten p┼éaz, oraz w scenie po deszczu, gdy zielona ┼╝abka zeskakuje z li┼Ťcia.


Poza kotem innym pojawiaj─ůcym si─Ö w filmie drapie┼╝nikiem-ssakiem jest jenot, widziany przez rodzin─Ö Po┼╝yczalskich podczas w─Ödr├│wki noc─ů. Z ich perspektywy wydaje si─Ö ogromny. W trakcie napis├│w ko┼äcowych zobaczymy suma.


Wracaj─ůc do kota: jest to kocur o imieniu Niya. Jest kr─Öpy, dobrze umi─Ö┼Ťniony i z pewno┼Ťci─ů powinien przej┼Ť─ç na diet─Ö. Kr├│tki ogon i postura cia┼éa wskazuj─ů na to, ┼╝e m├│g┼éby to by─ç kot japo┼äski bobtail ,na co wskazywa┼éoby te┼╝ ┼éaciate umaszczenie. Okazuje si─Ö, ┼╝e kot mimo swojej gro┼║nej miny i skojarze┼ä z innych film├│w (zauwa┼╝cie, ┼╝e zwykle oty┼ée mruczki s─ů postaciami negatywnymi, jak np. kot Lucyfer z disneyowskiego ÔÇ×KopciuszkaÔÇŁ, kot z serialu ÔÇ×Brygada RRÔÇŁ czy Garfield, jednak w przypadku tego ostatniego chodzi raczej o wady charakteru ni┼╝ bycie z┼éym w og├│le). Tutaj jednak w kluczowym momencie Niya zamiast zje┼Ť─ç Ariett─Ö pomaga jej skomunikowa─ç si─Ö z Sho, ┼╝egna si─Ö za┼Ť z dziewczynk─ů g┼éo┼Ťno miaucz─ůc.


Opowie┼Ť─ç o wsp├│┼éczesnej Calineczce, czyli Arietcie Po┼╝yczalskiej, urzeka ogromem gatunk├│w ro┼Ťlin, przedstawionych tak drobiazgowo, ┼╝e bez trudu rozpoznamy p─Öd winoro┼Ťli, mlecze, stokrotki, maki, i wiele innych gatunk├│w kwiat├│w i zi├│┼é. Mo┼╝emy wr─Öcz poczu─ç ich zapachy.


Detale architektoniczne i dwa mikroskopijne domy; ten dla lalek, b─Öd─ůcy lustrzanym odwzorowaniem domu cioci ch┼éopca (na co wskazuje salon z trofeum my┼Ťliwskim ÔÇô g┼éow─ů jelenia na ┼Ťcianie) oraz siedziba rodziny Po┼╝yczalskich przywo┼éuj─ů na my┼Ťl zabawy w dom i wszystkie mikroskopijne elementy jego wyposa┼╝enia: garnuszki, dzbanuszki, mebelki. Nie jest to jednak ┼Ťwiat cukierkowo s┼éodziutki, nie brak tu bowiem dramat├│w i problem├│w.


Po┼╝yczalscy nazywaj─ů ludzi ÔÇ×cz┼éekowcamiÔÇŁ i robi─ů wszystko, ┼╝eby si─Ö nie zdekonspirowa─ç, poniewa┼╝ wtedy zostaliby potraktowani jak szkodniki, a wspomniana s┼éu┼╝─ůca nie omieszka┼éaby wezwa─ç firmy zajmuj─ůcej si─Ö ich likwidacj─ů o daj─ůcej do my┼Ťlenia nazwie ÔÇ×Pisk i B┼éyskÔÇŁ.


Zwierz─Öcych trop├│w mo┼╝emy si─Ö w filmie dopatrze─ç znacznie wi─Öcej: popiersie z g┼éow─ů konia stoj─ůce we wn─Ötrzu domu, dwie figurki ┼éab─Ödzi (ka┼╝da w innej scenie) oraz bia┼éo-czarny, d┼éugow┼éosy kot na p├│┼éce, przejrzyste pi├│ro wa┼╝ki w ka┼éamarzu w domu mini ludk├│w, a tak┼╝e (r├│wnie┼╝ w ich domu) oprawione niczym obrazy znaczki pocztowe z wizerunkami zwierz─ůt: motylem i ptakiem (Nippon, czyli Japonia jako kraj pochodzenia). Na dw├│ch czarno-bia┼éych fotografiach widzimy psa rasy owczarek staroangielski (bobtail). Chlapek,, dziki miniaturowy ch┼éopiec odziany jest w br─ůzowe futro, a pod pazuch─ů chowa swoj─ů zdobycz ÔÇô nog─Ö ┼Ťwierszcza, kt├│rego upolowa┼é za pomoc─ů ┼éuku.


W rozmowie Sho i Arietty pojawia si─Ö nawi─ůzanie do wsp├│┼éczesnej sytuacji ┼Ťrodowiska naturalnego. Ch┼éopiec m├│wi: ÔÇ×Tak wiele gatunk├│w ju┼╝ wygin─Ö┼éo. Ogl─ůdam je tylko w ksi─ů┼╝kach. By┼éo tyle wspania┼éych gatunk├│w, ale ┼Ťrodowisko si─Ö zmieni┼éo, wi─Öc wymar┼éy. To smutne, bo was czeka ten sam losÔÇŁ. Gwoli precyzji: nie ┼Ťrodowisko ÔÇ×si─Ö zmieni┼éoÔÇŁ, ale zmieni┼é je cz┼éowiek, a zwierz─Öta nie zawsze wygin─Ö┼éy na skutek kataklizmu (niczym dinozaury), ale cz─Östo by┼éy po prostu wybite do ostatniej sztuki (przyk┼éadami dront dodo i go┼é─ůb w─Ödrowny).


Mi┼éo┼Ťnicy przyrody i stylowych, oldschoolowych mebli b─Öd─ů zachwyceni tym filmem (mo┼╝ecie go obejrze─ç na Netfliksie).