­čÄČ Wild Eyes (2019)

Zaktualizowano: cze 12


ÔÇ×Wild EyesÔÇŁ to jeden z tych film├│w, kt├│ry wzrusza i na d┼éugo pozostaje w pami─Öci. Porusza bowiem dwa z┼éo┼╝one zagadnienia: bezdomno┼Ť─ç i eksperymenty na zwierz─Ötach. Niemiecka re┼╝yserka Nina Prange w zaledwie niespe┼éna sze┼Ť─ç minut w swojej animacji zapewnia nam emocjonalny rollercoaster.


Oto poznajemy niewidom─ů dziewczyn─Ö, kt├│rej w niedoli towarzyszy jedynie bia┼éy szczur o imieniu Jimi. Dziel─ů nie tylko legowisko na ulicy, ale i skromne posi┼éki (jedz─ů ogryzek jab┼éka, kt├│rym kto┼Ť rzuca w bezdomn─ů). Wida─ç, ┼╝e s─ů ze sob─ů mocno zwi─ůzani, gryzo┼ä okazuje jej uczucia.


Nie zdaj─ů sobie sprawy z tego, ┼╝e s─ů obserwowani z okna przez typowego szalonego naukowca. Planuje on wykorzysta─ç par─Ö do swoich cel├│w i tak si─Ö rzeczywi┼Ťcie dzieje: proponuje dziewczynie przywr├│cenie wzroku w zamian za wypo┼╝yczenie szczura. Ona niestety si─Ö na to zgadza. Wzrok zostaje jej rzeczywi┼Ťcie przywr├│cony, ale jakim kosztem? Oto otrzyma┼éa oczyÔÇŽswojego szczura, kt├│ry teraz jest niewidomy. Mimo to, nadal bardzo j─ů kocha i zdaje si─Ö nie przejmowa─ç utrat─ů tego zmys┼éu.


Dziewczyna p┼éacze i na nic zdaj─ů si─Ö t┼éumaczenia m─Ö┼╝czyzny, ┼╝e przecie┼╝ dla gryzoni wa┼╝niejsze s─ů inne zmys┼éy. Zrozumia┼éa, ┼╝e zdradzi┼éa najlepszego przyjaciela i zada┼éa mu cierpienie, kt├│rego mo┼╝na by┼éo unikn─ů─ç.


Forma filmu jest ciekawa z kilku powod├│w: po pierwsze, kiedy jeszcze dziewczyna jest niewidoma, g┼éos m├│wi─ůcego zostaje przedstawiony w postaci drgaj─ůcych fal na tle czerni, co pozwala zobrazowa─ç jej spos├│b do┼Ťwiadczania ┼Ťwiata. Po drugie, kiedy odzyskuje wzrok, pok├│j naukowca zostaje ukazany z jej punktu widzenia z normaln─ů ostro┼Ťci─ů, a wiadomo, ┼╝e szczury widz─ů obraz nieco zamazany i generalnie uchodz─ů za zwierz─Öta ze s┼éabym wzrokiem. Bezimienna dziewczyna widzi te┼╝ pe┼én─ů palet─Ö barw, a gryzonie te odr├│┼╝niaj─ů w zasadzie tylko zielony, niebieski i ultrafiolet. Po trzecie, podczas napis├│w ko┼äcowych s┼éyszymy ju┼╝ tylko g┼éos t┼éumacz─ůcego si─Ö przed ni─ů naukowca, kt├│ry jest bardzo zdziwiony jej ┼╝alem nad utrat─ů wzroku Jimiego.


Naukowiec ma zreszt─ů, je┼Ťli mo┼╝na tak si─Ö wyrazi─ç, makiaweliczny g┼éos, co ciekawe momentami barw─ů i sposobem wypowiadania wyraz├│w bardzo przypominaj─ůcyÔÇŽJokera z ÔÇ×Mrocznego RycerzaÔÇŁ. Nie wiem, czy inspiracj─ů dla lektora by┼éa ta posta─ç, ale moje skojarzenie by┼éo natychmiastowe.


Nie da si─Ö ukry─ç, ┼╝e film jest przygn─Öbiaj─ůcy: bezdomna dziewczyna, kt├│rej historii nie znamy (nie wiemy nawet, jak ma na imi─Ö) i r├│wnie bezdomny albinotyczny szczur stanowi─ů par─Ö godn─ů wsp├│┼éczucia.. Utrata godno┼Ťci i upokorzenie nieod┼é─ůczne tej sytuacji s─ů szczeg├│lnie widoczne w chwili, gdy jaka┼Ť kobieta m├│wi jej, ┼╝e jest tak samo odra┼╝aj─ůca jak jej szczur. Inny stereotyp na temat tego gryzonia wyg┼éoszony przez ni─ů to to, ┼╝e jest brudny.


Zaskakuj─ůce zdanie pada z ust naukowca: twierdzi, ┼╝e szczury nie s─ů m─ůdre, a przecie┼╝ wiedza o ich inteligencji jest powszechnie znana. By─ç mo┼╝e b─Öd─ůc o tym przekonanym, ┼éatwiej jest mu pracowa─ç z tymi zwierz─Ötami, kt├│re zreszt─ů traktuje jak ┼Ťmieci, dos┼éownie gromadz─ůc ich cia┼éa na stercie lub wyrzucaj─ůc ÔÇ×zu┼╝yteÔÇŁ do kosza. Jimi prze┼╝ywa tylko dlatego, ┼╝e taka by┼éa umowa.


Puenta filmu zdaje si─Ö g┼éosi─ç, ┼╝e nie zawsze to, o czym marzymy, jest rzeczywi┼Ťcie tym, co chcieli┼Ťmy otrzyma─ç.


Film obejrzałam w ramach Animafest Gdańsk 2020 - 6. Festiwal Filmów Animowanych.