top of page

­čÄČ Zabij to i wyjed┼║ z tego miasta (2019)

Zaktualizowano: 11 cze 2021


ÔÇ×Zabij to i wyjed┼║ z tego miastaÔÇŁ (ang. Kill It and Leave This Town) to film g┼éo┼Ťny od d┼éu┼╝szego czasu. I zas┼éu┼╝enie, co potwierdzi┼éa nagroda Z┼éote Lwy za Najlepszy film w konkursie g┼é├│wnym Festiwalu Polskich Film├│w Fabularnych w Gdyni. Drug─ů nagrod─Ö na tym Festiwalu w kategorii Nagr├│d indywidualnych za Najlepszy d┼║wi─Ök otrzyma┼é Franciszek Koz┼éowski.


Jest to pe┼énometra┼╝owy debiut fabularny re┼╝ysera, znanego wcze┼Ťniej z kr├│tkich form animowanych, takich jak chocia┼╝by ÔÇ×Kizi MiziÔÇŁ (2007) czy ÔÇ×NiestetyÔÇŁ(2004). Zreszt─ů ÔÇ×Zabij toÔÇŽÔÇŁ obejrza┼éam w ramach specjalnego pokazu, na kt├│rym w┼éa┼Ťnie te trzy filmy by┼éy prezentowane.


O filmie du┼╝o ostatnio pisano, poniewa┼╝ jest kopalni─ů r├│┼╝nych trop├│w i w─ůtk├│w. Aby nie powiela─ç tego, co ju┼╝ napisano, warto tylko wspomnie─ç, ┼╝e jest to w du┼╝ym skr├│cie na po┼éy autobiograficzna, na po┼éy fantastyczna opowie┼Ť─ç o wspomnieniach re┼╝ysera z rodzinnego miasta ÔÇô ┼üodzi (kt├│ra r├│wnie┼╝ jest tu wa┼╝nym bohaterem), naszpikowana urywkami rozm├│w z rodzicami, przyjacielem Tadeuszem Nalep─ů (kt├│rego wiele utwor├│w s┼éyszymy w ┼Ťcie┼╝ce d┼║wi─Ökowej). Film jest nostalgiczn─ů opowie┼Ťci─ů o ┼Ťwiecie dzieci┼ästwa, kt├│rego ju┼╝ nie ma, o mie┼Ťcie widzianym oczami dziecka, o jego mieszka┼äcach. Dialogi zwyk┼éych przechodni├│w s─ů pe┼éne autentyzmu, szorstkie. Dobrze zosta┼é oddany koloryt (a raczej szaro┼Ť─ç) PRL-owskiego pejza┼╝u ┼é├│dzkich ulic. Bardzo du┼╝─ů warto┼Ť─ç filmu stanowi─ů arty┼Ťci, kt├│rzy u┼╝yczyli g┼éosu postaciom.


Tytu┼é jest nawi─ůzaniem do powie┼Ťci pod tytu┼éem ÔÇ×Zabij j─ů i wyjed┼║ z tego miastaÔÇŁ (1979) autorstwa Bogdana Loebla, poety, prozaika i autora piosenek bluesowych, kt├│ry wsp├│┼épracowa┼é mi─Ödzy innymi w┼éa┼Ťnie z Nalep─ů.


W filmie nie brakuje zwierz─ůt: widzimy paj─ůka, muchy ┼éapane na lep (zostaj─ů przy tym wymienione inne muchowate). W mie┼Ťcie nie mo┼╝e zabrakn─ů─ç go┼é─Öbi. W jednej ze scen pojawiaj─ů si─Ö karpie i p┼éywaj─ůcy z nimi ludzie, tzw. ÔÇ×ludzinaÔÇŁ (rzeczownik b─Öd─ůcy odpowiednikiem s┼é├│w ÔÇ×wo┼éowinaÔÇŁ, ÔÇ×wieprzowinaÔÇŁ).

Kilkukrotnie wyst─Öpuj─ů wzmianki o psach ÔÇô s┼éyszymy g┼éos Nalepy, kt├│ry opowiada Wilczy┼äskiemu o swoich psach o imionach Gibson (nazwany tak z pewno┼Ťci─ů na cze┼Ť─ç jednego z producent├│w gitar) i Bimber.


Spotkany w poci─ůgu starszy pan snuje wojenne wspomnienia, opowiadaj─ůc o suczce Zorce, zastrzelonej przez hitlerowc├│w. Przed ┼Ťmierci─ů si─Ö nad ni─ů zn─Öcano. Wstrz─ůsaj─ůca opowie┼Ť─ç jest tak naprawd─Ö snuta przez Andrzeja Wajd─Ö, poniewa┼╝ to on udzieli┼é staruszkowi g┼éosu.


Dwukrotnie pojawia si─Ö Pimpu┼Ť, piesek poszukiwany przez swoj─ů w┼éa┼Ťcicielk─Ö, kt├│ra pyta o niego ludzi napotkanych na ulicy.


I ÔÇ×last but not leastÔÇŁ pojawia si─ÖÔÇŽkot Behemot. Widzimy go w nocnej, mrocznej scenie w deszczu, ukrytego pod p┼éaszczem i kapeluszem.


Wypowiada on znane zdanie ÔÇ×Jam cz─Ö┼Ťci─ů tej si┼éy, kt├│ra wiecznie z┼éa pragn─ůc, wiecznie dobro czyniÔÇŁ. Wykorzysta┼é je w swojej powie┼Ťci ÔÇ×Mistrz i Ma┼égorzataÔÇŁ jako motto Michai┼é Bu┼éhatow, a pochodzi┼éo ono z dramatu ÔÇ×FaustÔÇŁ Johanna Wolfganga Goethego. Posta─ç Behemota jest tym bardziej tajemnicza, ┼╝e m├│wi g┼é─Öbokim g┼éosem Daniela Olbrychskiego.


Bardzo ciekawy zapis pojawia si─Ö w napisach ko┼äcowych. Czytamy oto, ┼╝e d┼║wi─Öki krok├│w Behemota w dr├│┼╝nicz├│wce wytworzy┼éy ÔÇ×pieski Lusia i CzesiaÔÇŁ. Jest to mi┼ée podkre┼Ťlenie udzia┼éu zwierz─ůt podczas produkcji filmu.




Comments


bottom of page